BÀI DIỄN VĂN CỦA ÔNG TRÙM DA ĐỎ SEATTLE.

By ngvanan

Seatle (1786-1866) là ông trùm các bộ lạc da đỏ Duwamish và Suquamish lúc đó sinh sống bên vùng đông nước Mỹ. Sau khi đã tạo nên Khu vực Washington năm 1853 chính phủ Wahington « đề nghị » người da đỏ ký các hiệp định để mua đất của họ.

Người da đỏ biết là không thể nào từ chối được.              

 

alt(trùm gia đỏ Seattle ảnh trên mạng không thấy ghi tên tác giả)

Dưới đây là bài diễn văn hùng hồn và đau đớn của ông Seattle trùm da đỏ đọc trước thống đốc Isaac Stevens. Nhiều ý và căn dặn được nhắc đi nhắc lại đọc lên thấy rất thấm thiết. Bài diễn văn này được coi là một bài học một gia tài văn học thiêng liêng để đời và đã được dịch sang nhiều thứ tiếng. Tôi không biết đã được dịch sang tiếng Việt chưa.

(Nguyễn Vạn An phóng dịch từ bản đã dịch sang Pháp Ngữ )

 


BÀI DIỄN VĂN CỦA ÔNG TRÙM DA ĐỎ SEATTLE.

Làm sao các người có thể mua bán khung trời và hơi ấm của đất ?

Ý nghĩ đó đối với chúng tôi thật kỳ lạ. Thế nếu chúng tôi không sở hữu cái mát mẻ của không khí và cái lung linh của mặt nước thì các người làm sao mà mua ?

Mỗi mẩu đất này đều thiêng liêng cho dân tộc chúng tôi.

Mối cái kim óng ánh của lá thông mỗi bờ cát mỗi mảnh sa mù trong khu rừng âm u mỗi bờ suối mỗi tiêng vo vo của côn trùng đều là thiêng liêng trong ký ức và từng trải của chúng tôi.

Nhựa chấy trong thân cây mang đầy kỷ niệm của người dân da đỏ.

Linh hồn những người da trắng đã quên xứ mình sinh ra khi đi vào giữa các vì sao. Linh hồn những người chết chúng tôi không bao giờ quên trái đất tuyệt vời này vì trái đất là mẹ của người da đỏ. Chúng tôi là thành phần của đất và đất là thành phần của chúng tôi. Hoa thơm là em gái chúng tôi con hươu con ngựa con đại bàng là anh em chúng tôi. Các đỉnh núi các chất ngọt trong đồng ruộng hơi ấm con ngựa nhỏ và con người tất cả đều cùng một gia đình.

Cho nên khi ông Sếp Lớn ở Hoa Thịnh Đốn cho người tới nói ông muốn mua đất của chúng tôi thì ông đã đòi hỏi rất nhiều ở chúng tôi. Ông Sếp cho nói là ông sẽ dành một nơi để chúng tôi có thể sống thoải mái với nhau. Ông sẽ là cha chúng tôi và chúng tôi sẽ là con cái của ông. Chúng tôi cũng phải xét đề nghị mua đất của ông. Nhưng cái đó quả thật là rất khó. Bởi vì đất này thiêng liêng đối với chúng tôi.

Nước lung linh chảy trong các giòng suối và giòng sông không phải chỉ là nước mà còn là máu của tổ tiên chúng tôi. Nếu chúng tôi bán đất cho các ông thì các ông phải nhớ đất là của thiêng và mỗi phản chiếu đầy mấu sắc của mặt nước trong dưới hồ luôn nhắc nhở những biến cố và kỷ niệm cúa dân tộc chúng tôi. Tiêng nước suối thì thầm là tiếng của người cha của cha tôi.

Các con sông là anh em chúng tôi đã cho chúng tôi đỡ khát. Các giòng sông mang thuyền chèo và nuôi các con tôi. Nếu chúng tôi bàn đất cho các ông thì từ đây các ông phải nhớ và phải dậy cho con các ông là các giòng sông là anh em chúng tôi và cũng là anh em các ông và các ông phải thân thương giòng sông như các ông thân thương huynh đệ các ông. Chúng tôi biết người da trắng không hiểu tập quán chúng tôi. Đối với họ mảnh đất này cũng như mảnh đất kia họ là người ngoại xứ ban đêm đến lấy của đất cái gì họ cần. Đất không phải là anh em họ mà là kẻ thù khi họ lấy được thì họ tiến nữa. Họ bỏ mồ mả của tổ tiên mà không trăn trở gì. Họ lấy đất của con cái mà không trăn trở gì. Mồ mả của tổ tiên và gia tài của con cái họ bị rơi vào quên lãng. Họ coi mẹ đất đai anh em trời đất như là đồ vật mua bán cướp phá bán đi như bán những con cừu hay những hạt ngọc óng ánh. Lòng tham lam sui họ nghiến ngấu đất đai và chỉ còn để lại một cái sa mạc.

Không có nơi nào an bình trong các tỉnh của người da trắng. Không có chỗ nào để nghe tiếng lá cuộn mình trong mùa xuân hay tiếng cọ sát của cánh những con bọ. Cũng có thể vì tôi là người man rợ nên tôi không hiểu. Những tiếng động đó hình như chỉ nhức tai họ. Sống làm chi nếu con người không nghe thấy tiếng kêu lẻ loi của con én hay tiếng trò chuyện tào lao của các con ếch trong cái ao ban đêm ? Chắc tôi là người da đỏ nên tôi không hiểu. Người chúng tôi ưa tiếng gió êm ru lườn trên mặt hồ ngay cả mùi của gió đã được nước mưa trưa nay rửa sạch hay đã được lá thông đã cho thêm hương thơm.

Không khí rất trân quí cho người da đỏ vì mọi sự đều chia nhau một hơi thở.

Súc vật cây cối con người. Đều chung với nhau một hơi thở.

Người da trắng hình như không để ý đến không khí họ thở. Như người phải để ra mấy ngày mới tắt thở họ không biết mùi hôi thối. Nếu chúng tôi bán đất này cho các ông các ông phải nhớ là không khí rất trân quý cho chúng tôi và nhớ là không khí chia xẻ hồn nó với những sinh vật nó nuôi sống. Cơn gió đã cho ông cha chúng ta hơi thở đầu cũng là cơn gió đã nhận ở ông cha chúng ta hơi thở cuối cùng. Nếu chúng tôi bán đất này cho các ông các ông phải giữ riêng nó và coi nó là thiêng liêng là nơi mà cả người da trắng các ông cũng được đến để hưởng làn gió đã được dịu lại với hương hoa của đồng nội. Chúng tôi phải xét đề nghị của ông. Nhưng nếu chúng tôi nhận lời thì tôi cho các ông một điều kiện : người da trắng phải coi các sinh vật trên mảnh đất này như những anh em !

Tôi là người man rợ tôi không biết cách sống khác !

Tôi đã thấy xác một ngàn con bò rừng thối rữa trên cánh đồng bỏ lại khi các người da trắng từ trên các chuyến tầu hỏa đi qua bắn chúng nó chết. Tôi là một người man rợ tôi không hiểu tại sao con ngựa sắt phun khói của các ông lại quan trọng hơn những con bò rừng mà chúng tôi chỉ giết để sinh sống.

Con người là gì nếu không còn thú vật ? Nếu tất cả thú vật đều mất hết con người sẽ chết trong một tâm linh lẻ loi. Bởi vì cái gì đến cho thú vật rồi sẽ đến với con người. Mọi sự trên đời đều liên can với nhau.

Các ông phải dạy cho con cháu là đất chúng bước lên được tạo bởi tàn hương của tổ tiên. Dạy cho chúng biết tôn trọng đất bảo chúng là đất được giầu có bởi đời sống của giòng giõi. Dạy cho con cái các ông những điều mà chúng tôi dạy cho con cái chúng tôi là đất là người mẹ. Cái gì xẩy đến cho đất sẽ xẩy đến cho con cái của đất. Ai khạc nhổ lên đất là khạc nhổ lên chính mình !

Ít nhất chúng tôi cũng biết điều này : là đất không thuộc về người mà người thuộc về đất. Điều đó chúng tôi biết. Mọi điều đều liên đới với nhau như máu mủ trong một gia đình. Mọi sự đều liên đới với nhau.

Cái gì đến với đất sẽ đến với con cái của đất.

Không phải con người đã xây lên cái khung của cuộc đời. Người chỉ là một sợi giây. Cái gì người làm cho cái khung của cuộc đời là họ làm cho chính mình.

Dù người da trắng được thượng đế của họ đi cùng và nói chuyện như những người bạn họ cũng không thể vượt qua được số mạng chung. Nói cho cùng chúng ta và người da trắng có thể cũng là anh em. Để rồi xem sao. Có một điều chúng tôi biết điều mà người da trắng có thể một ngày kia sẽ khám phá ra là chúng ta có cùng một thượng đế. Có thể bây giờ các người cho là đã có được thượng đế của các người như các người muốn sở hữu đất đai của chúng tôi. Nhưng các người không làm được điều đó. Vì thượng đế là của mọi người và lòng từ bi dành cho người da trắng và cho người da đỏ đều như nhau. Đất là của quý của trời. Phá hại đất là mang nặng khinh khi với đấng tạo hóa đã sinh ra đất. Rồi người da trắng cũng sẽ bị tiêu diệt có thể trước các bộ lạc khác. Làm lây trùng cái giường các người đêm sẽ ngủ trong xu uế của chính mình.

Rồi khi chết các người sẽ huy hoàng với đầy sức mạnh của thượng đế đã đem các người đến vùng đất này rồi vì một sứ mạng nào đó đã giúp các người ngự trị vùng đất này và ngự trị dân da đỏ. Cái định mệnh đó là một bí hiểm cho chúng tôi vì chúng tôi không hiểu khi tất cả những con bò rừng đã bị tàn sát các con ngựa đã bị chế ngự những góc bí mật của các khu rừng đã mang đầy hơi của những nhóm người và các ngọn đồi đầy hoa đã bị tàn lụi bởi những người đến nói bi bô.

Thì dẫy rừng đâu ? Đã biến mất. Và con đại bàng đâu ? Đã biến mất.

Ngày tận cùng của sự sống ngày bắt đầu của sự sống còn.

Trùm da đó Seattle 1854.

More...

TƯỢNG SIÊU THỰC CỦA RON MUECK.

By ngvanan

Ron Mueck là một điêu khắc gia người Úc hiện sống bên Anh.

Ông bắt đầu sự nghiệp bằng tạo những hình nhân cho các đài truyền hình và cho các cuốn phim. Năm 1990 ông lập ra một hãng riêng chuyên về tạo ma-nơ-canh siêu thực cho các chương trình quảng cáo.

Từ những năm 2000 ông đối sang hoàn toàn sáng tác về nghệ thuật. Những bức tượng của ông có hai dạng hoặc là thật nhỏ hoặc là thật đồ sộ nhưng trong cả hai trường họp ông đã diễn tả hình người mặt mũi và ăn mặc một cách hết sức tỉ mỉ siêu thực đến những chi tiết rất nhỏ. Ông dùng chất liệu silicone hay polyester bên ngoài thì sơn dầu.

Vì ông dùng những chủ đề đặc tính dùng những kích thước khác thường và thể hiện những chi tiết vô cùng tủ mỉ bạn khó có thể xem các tác phẩm của Mueck mà không có một phản ứng mạnh. Nhưng có thể mỗi người phản ứng rất khác nhau thậm chí có thể hoàn toàn đối lập. Vậy tôi để các bạn cảm nhận.

 alt

alt

alt

alt

alt

 

Tài liệu lấy tại nhiều nguồn trên mạng.

Các bạn có thể xem thêm ở đây (coi chừng có thể bạn bị sốc vì những tác phẩm có thể nói là « siêu thực đến độ tàn nhẫn »)

nhấn vào đây

http://www.dailymotion.com/video/x16m1a_ronmueck

More...

DỊCH THƠ VŨ THANH HOA SANG TIẾNG ANH.

By ngvanan

Kỳ này dịch bài thơ KHOẢNG TRỐNG của Vũ Thanh Hoa sang tiếng Anh.

Trước hết đây là một bức tượng. Tượng nặn từ lâu đã được dùng để minh họa một bài thơ ngày xưa.

Hồn của tượng

Đối ảnh thành đen trắng thêm nền cho hợp với bài thơ hơn.

alt

Và đây là bài KHOẢNG TRỐNG của Vũ Thanh Hoa dịch sang tiếng Anh. 

Thân mến

An

 

KHOẢNG TRỐNG

Vũ Thanh Hoa



Không thể hét to vào đêm rỗng
em thì thầm với chiếc lá bên thềm





bên hàng xóm trôi một bài hát cũ


ai mua được ngày xưa


im lặng để nghe tiếng chuyển mùa của gió

và nghe mình mỗi phút tàn phai

 


không thể sắp đặt được trật tự ngày
lá vàng rơi biết thu vừa qua cửa


tựa mình vào thói quen
em đóng kín những ngăn kéo cũ

ký ức chập chờn ngái ngủ
rồi âm thầm tưởng niệm chiêm bao

đời như vô tận (*)
những quanh co khuyến dụ em tới quãng đường sẽ đến


mỉm cười thanh thản
em quay nhìn khoảng trống sau lưng

(*) lời trong bài hát của Trịnh Công Sơn
1.6.2010

THE EMPTY SPACE 

Translation: Nguyễn Vạn An 
 

Unable to howl
in the void of the night 
I whisper to the leaf
lying in the side

of the pavement

Floats Runs an old song

in someone’s home nearby

The days that are gone  
who can buy ? 

Keep silent  
To listen to the sound of seasons 
that the wind displaces 
And listen to my own me
that each instant deteriorates


Unable to put the days in order 
The yellow leaf falls
tells me autumn is just over

I lean against my habits 
firmly seal the old drawers

The memories falter 
and in a tottering dream 
silently remember

Life seems endless 
its detours guide me 
to the future paths


I smile detached
look back
behind me : 
an empty space

 

More...

ĐI HỌC SƠN MÀI KIỂU TÂY…

By ngvanan

Trước đây mấy tuần viết cảm nhận cho anh LCĐ : « Tôi định đi học sơn mài đây anh ! » thì  Anh Đồng trả lời : « Lĩnh vực sơn mài là một thế giới đầy sự bí hiểm nếu ai theo đuổi nó trọn đời thì cũng chỉ khám phá ra một số ít về nó thôi . Chưa quen với loại sơn này có thể bị sơn làm ngứa anh An nhé! "Sơn ăn tùy mặt ma bắt tùy người". Trước đây tôi cũng có một xưởng sơn mài hoạt động được hơn mười năm thì giải tán do thời thế.»

Nhiều bạn ở đây cũng dọa : « Mày coi chừng nguy hiểm bị allergie. Mặt sần mắt đỏ tay rạn. Ngứa. Có nguy cơ sẽ mê như bị bùa !»

Tôi bướng. Dịp nghỉ lễ Phục Sinh không biết đi đâu. Mấy xứ Tunisie Maroc trước hay đi thì bây giờ loạn lạc. Cannes Nice Bretagne Normandie năm nay đầy người. Hết chỗ đi chơi chỉ còn cách đi học sơn mài.

Vậy là tôi đi học. Tốn kém khá nhiều ơ rô lại vất vả trong suốt kỳ nghỉ chưa bao giờ tôi làm việc chân tay nhiều như vậy.
Ba giờ lý thuyết gồm (i) lịch sử sơn mài ở Nhật Tầu Việt nam (ii) lịch trình sơn mài đã đến với Âu châu từ hồi nào rồi biến đổi ra sao.  Thì giờ còn lại thì sơn nhét đợi và … mài mài mài….
 
Kỹ thuật cũng dễ tóm tắt : Họ làm gì có sơn Phú Thọ nên họ dùng một thứ cồn có hai phần. Khi hai phần để riêng thì tha hồ để lâu. Khi pha vào nhau thì phải dùng ngay. Pha thì thành như bột làm bánh giò nhưng trong hơn có thể nhận thêm đủ thứ mầu mực hay acrylique. Khi sơn thì dính tốt mau khô khi khô cồn căng ra trong suốt còn mầu thêm thì y nguyên.  Cả ngày tôi ngồi sơn chờ gần khô sơn mầu khác chờ gần khô thêm vỏ trứng đồng su kẽm mài nhét giấy đồng giấy vàng vẽ có bề dầy đủ mầu tùy ý chờ gần khô mài vẽ có bề dầy lại nhét rồi mài chơ sơn mài nhiều lớp nhiều mầu …Có đoạn phải chờ lâu ông thầy đề nghị dừng sáng hôm sau tiếp tục.

Sáng chiều ngày theo ngày sơn đợi khô nhét vẽ nhét dán mài mài và mài mấy bức cùng một lúc rồi cuối cùng đánh bóng mài mài và …. hết.

Hết khóa học về nhà mệt đừ tay đầy vết áo dơ đầu bù. Nhưng…không ngứa. Rất vui mang về được mấy… tác phẩm sơn mài đấu đời của NVA he he ! ! !

alt

Bây giò mới hiểu tại sao sơn mài có sức làm người ta mê say như vậy. Vì bạn có thể thử nhét kẽm đồng vàng thiếc theo muôn hình vạn trạng có thể vẽ muôn màu trung trùng điệp điệp. Khi mài thì như tìm một kho tàng mà chính bạn đã giấu ở dưới bản tranh.

Điều mê say là mài miên man cả giờ không thể biết trước sẽ được tranh hay hình đa dạng hiện ra dần dần như thế nào.  Khi có kết quả bạn không ngờ mình đã làm ra như vậy. Nếu kết quả hay muốn cũng không thể làm lại một bức y như bức trước vì bạn… sẽ được một bức khác.

Nói thế chứ tôi biết dần dần cũng có kinh nghiệm và mỗi nghệ sỹ sẽ ngự trị được một vài phương pháp riêng thủ thuật độc đáo không nói cho ai. Vấn đề là trong nghệ thuật sơn mài tìm tòi không bao giờ chán khám phá không bao giờ hết.

Nói tóm lại làm sơn mài cũng như khi bạn có bồ mỗi ngày khàm phá thêm hiểu người ta thêm nhưng làm sao có thể khám phá hết hiểu người ta cho hết được….

More...

TRANH VÀ DỊCH THƠ VŨ THANH HOA.

By ngvanan

Kỳ này tôi post hai bài trong một.

1. Đây là một bức tranh vẽ theo Chu Ta. Ông này là thần tượng của tôi. Con chim này lẻ loi trong đêm có vể buồn không biết nó nghĩ gì trong đầu.

alt

2. Sau đây là dich bài thơ KHOẢNG TRỐNG của Vũ Thanh Hoa.

 

Bạn nào không thạo tiếng Pháp xin xem tranh cảm nhận cho vài câu.

Bạn nào thạo tiếng Pháp không thích tranh xin thẳng cánh phê bình bài dịch tôi rất quí.

Và mong có người phê bình cả hai.

Thân mến

An

KHOẢNG TRỐNG

Vũ Thanh Hoa



Không thể hét to vào đêm rỗng

em thì thầm với chiếc lá bên thềm

 

bên hàng xóm trôi một bài hát cũ


ai mua được ngày xưa



im lặng để nghe tiếng chuyển mùa của gió

và nghe mình mỗi phút tàn phai

 




không thể sắp đặt được trật tự ngày

lá vàng rơi biết thu vừa qua cửa




tựa mình vào thói quen
em đóng kín những ngăn kéo cũ
ký ức chập chờn ngái ngủ
rồi âm thầm tưởng niệm chiêm bao



đời như vô tận (*)
những quanh co khuyến dụ em tới quãng đường sẽ đến



mỉm cười thanh thản
em quay nhìn khoảng trống sau lưng


(*) lời trong bài hát của Trịnh Công Sơn
1.6.2010

LE VIDE-ESPACE

Traduction : Nguyễn Vạn An

 

Impossible de hurler
dans le vide de la nuit
je chuchote à la feuille
allongée sur le pavé

S’écoule une vieille chanson
chez quelqu’un à côté

Les jours qui ne sont plus là
qui peut les racheter ?

Garder le silence
Pour écouter le bruit des saisons

que le vent déplace

Et écouter son propre corps

que chaque instant dégrade

Impossible de mettre les jours dans l’ordre
La feuille jaunie qui tombe

me dit l’automne qui passe.

Je m’adosse à mes habitudes
ferme hermétiquement les vieux tiroirs

Les souvenirs chancellent
et dans un songe silencieux
se remémorent


La vie est comme sans fin
les détours me guident
vers les futurs chemins

 

je souris détachée

me retourne regarde

derrière mon dos :
le vide-espace

 

More...

PAUL SIMON

By ngvanan

Ông Paul Simon năm nay đã vào tuổi 70 vừa ra một album mới So beautiful or so what.

Các bạn nhìn hai tầm ảnh (lấy trong site của Simon) chắc không khỏi xót xa thời gian đi quá nhanh. Nhưng giọng hát và tâm hồn nhạc Simon vẫn trong sáng và ấm cúng như ngày nào.

alt

alt

Đây là một vidéo ông Simon nói chuyện về Album mới này. Bạn có thể nghe vài đoạn nhạc.

http://www.youtube.com/watch?v=HFLGhXy6cv0

Nếu bạn không thạo tiếng Anh thì đây là dịp nghe lại những bản nhạc bất hủ đã lưu lại từ bao nhiêu năm nay lên mọi nơi trên trái địa cầu này :
The sound of silence Bridge over trouble water The boxer Mrs Robinson Cecilia El condor pasa Graceland…..

Có nhiều địa chỉ để nghe. Thí dụ :

The sound of silence.

Version này tôi thích nhất:

http://www.youtube.com/watch?v=9hUy9ePyo6Q&feature=related

(tiếng hát rất rõ rất hay)

Version này cũng hay :

 http://www.youtube.com/watch?v=h-S90Uch2as&feature=related

Version này có kèm lời hát :

http://www.youtube.com/watch?v=BvsX03LOMhI&feature=related

Bridge over trouble water :

http://www.dailymotion.com/video/x22x3r_simon-et-garfunkel-bridge-over-trou_music

El condor pasa :

http://www.youtube.com/watch?v=WuG35Tbrtbw

Mrs Robinson :

 http://www.youtube.com/watch?v=bE1dz6_u2JI&feature=related

The boxer :

http://www.youtube.com/watch?v=HdP3nZMZQbs

Cecilia :

http://www.youtube.com/watch?v=a5_QV97eYqM

Graceland :

http://www.youtube.com/watch?v=OtT7Og2LBbE

More...

TRANH THƠ ẢNH VỀ MÂY.

By ngvanan

Không biết từ bao giời tôi đã bị ám ảnh về mây. Từ hồi nhỏ sau những buổi chạy nhẩy vói bạn tôi hay nằm dài trên đồng cỏ nhìn mây và tưởng tường đủ mọi hình hài. Có lúc đam mây có hình con chim con thỏ con bò con hổ có lúc đam mây biến thành hình cô gái rồi cuối cùng lần nào cữn biến thành hình Mẹ tôi và tôi dật mình chạy bay về nhà.

Sau này đi học xứ người bận bịu tôi không còn nghĩ đến mây cho đến khi nước yên hàn mới có dịp về nhà học lại tiếng Việt và bắt đầu viết lách thơ thẩn. Rồi mới đây nẩy ra cái ham muốn thu tập những bài thơ và những bức tranh ảnh về mây.

Tài liệu và kỷ niệm riêng về Mây thì chẳng có bao nhiêu.

1. Một lần tôi qua Luân Đôn thấy một nhà nhiếp ảnh đầy dụng cụ đồ sộ đang chụp.. khung trời trước mặt. Tôi cũng không để ý. Nhưng mấy giờ sau trở lại vẫn thấy ông vẫn chụp tiếp khung trời đó. Tôi lạ hỏi. Thì ông trả lời : « Bên này ít khi có trời đẹp và nhiều mây bay nhè nhẹ như hôm nay. Tôi đi chụp mây … để đem bán. Nhiều người sẽ dùng để làm phông ghép vào ảnh của họ ! Tôi không cần rời chỗ vì trước mặt mây luôn luôn thay đổi muôn hình vạn trạng ». Thật là kỳ lạ !

2. Có một dạo tôi hay viết về thư pháp. Chụp bút pháp của Kogetsu Tani : Bạch vân (hình dưới đây) Sơn vân hải nguyệt Tùng lão vân nhàn Vân thủy Hạ vân đa kỳ phong.... Chữ Vân của Tani rất đọc đáo. Lần đầu bạn không thể nhìn ra chữ vân. Nhưng quen rồi thấy là nhận ra ngay.

alt

3. Mới đây tôi có bản dịch bài thơ bất hủ của Mahmoud Darwich ví đám mây như những bài thơ :

LA DESCRIPTION DES NUAGES
Mahmoud Darwich

Pour chacun des sens une image
Pour chaque temps un nuage
Mais la vie des nuages
est brève dans le vent
Ainsi que l’éternel provisoire
dans les poèmes
Qui ne s’achève
ni ne dure.

 

TẢ NHỮNG ĐÁM MÂY
Mahmoud Darwich

Cho mỗi giác quan một hình ảnh
Cho mỗi thời gian một đám mây
Nhưng đời những đám mây
ngắn ngủi trong cơn gió
Như cái trường cửu mà tạm bợ trong những bài thơ
Chẳng bao giờ hết
chẳng bao giờ còn

Dịch Nguyễn Vạn An

 

4. Trước đó khá lâu tôi có một bài viết về mây là cảm nhận bài thơ của Nguyễn Lâm Cúc viết tặng HV bài viết rất buốn không biết có chuyện gì :

TRĂNG KHÓC
Nguyễn Lâm Cúc
Tặng HV

Từ dạo ta biết trăng ngà ngọc
Mỗi đêm đều mơ rằm
Đêm qua rằm
Vầng trăng đã khóc!
Mây ơi Mây cho ta mượn chéo khăn !

Và đây là cảm nhận của tôi :

TRĂNG THU KHÓC….
Nguyễn vạn An

Mây đã che để cho vầng trăng khóc
Trời lạnh rồi mây cũng thành mưa thôi
Tắm mưa đi ôi trăng rằm ngà ngọc
Giữa đêm dài sao trăng khóc trăng ơi !

5. Trong vnweblogs có bài thơ của Huỳnh Mai viết cho Mây Trắng tôi rất thích. Bài viết năm 1997 không biết Mây Trắng là ai mà HM nhớ như vậy.

http://maihuynhdt.vnweblogs.com/post/2479/17600

alt

NGÀY KHÔNG CÓ MÂY TRẮNG BAY

Huỳnh Mai 

Ngày không có mây trắng bay
Hình như là ...
Một chút gì trống vắng.
Trời không xanh và trời nhàn nhạt nắng.
Cuối mùa.

Hỏi gió trên trời "mây đã về chưa?"
Chợt mong ...
Triền mây trắng.
Bầu trời tĩnh lặng
Sao ta lại cồn cào
Thiếu vắng một tình yêu.

Nỗi buồn rơi chạm bậc thềm rêu.
Lá cuối mùa gieo mình trong im lặng
Ấp ủ trong lòng chút nắng.
Tiếc gì nấc nghẹn giữa xanh xao?

Lá ơi!
Trả lại cho ta chút nắng ngọt ngào.
Để gió cõng bay đi tìm mây trắng.
Rồi ngày nắng và trời xanh không vắng.
Mây trắng thầm thì...
Ai đó nói yêu tôi.

Nắng ơi!

Này nắng hãy nắng thật đầy.
Gió đi phiêu lãng gọi mây trắng về.

 

6. Có một bài về mây rất hay của Mây Ngàn tôi không được hân hạnh quen :

http://mayngan.vnweblogs.com/post/12229/142428

Chuyện mây ngàn.

Mây Ngàn
Bởi vì mùa thu sẽ về cùng với mây ngàn
nên em muốn tựa đầu vào vai anh mà hỏi
nơi nào mùa thu đến?
nơi nào mây đi?
anh nhỉ!

Tóc em đêm về sẽ thơm cơn mơ anh
và vai anh sẽ nâng niu giấc mộng lành

em mười sáu
con chim đêm nào về chiêm bao trên bờ giậu

huyền hồ một bóng mây qua
rồi ngày cũng theo gió bay xa
những mùa thu
trôi qua tay em mỏng
những mùa thu
trôi qua tuổi em hồng

anh có khi nào về
hẹn một tình tự bên dòng sông
để ngồi nghe em kể

chuyện mây ngàn
đã tan giữa thinh không...

/////

Khi lên mạng tìm thì thấy rất nhiều thơ về mây. Nhưng thật khó lựa chọn.
Vì thế viết bài này xin các bạn ai có thơ hay về mây xin cho tôi để thêm tài liệu. Nếu ai có tranh hay ảnh thì cũng xin cho một bức. Xin thành thật cảm ơn.

More...

TRANH TĨNH VẬT.

By ngvanan

Lâu lắm rồi không đưa tranh lên. Mời các bạn xem một bức cho vui. Tranh này vẽ lúc đi học (học buổi tối dành cho người đi làm). Lớp này rất đông. Đú hạng người. Thầy là một giáo sư ĐHMT đã về hưu làm thêm cho vui và có chút tiền sài.

alt

 


More...

THI DƯƠNG CẦM CHO NHỮNG NGƯỜI KHÔNG CHUYÊN NGHIỆP

By ngvanan

Từ năm 1989 ông Gérard Bekerman đã dựng ra một cuộc thi hàng năm răt thú vị : thi trình diễn dương cầm dành cho những người không chuyên nghiệp nghĩa là những người mê đánh dương cầm nhưng lại sinh sống về một nghề khác. Ai cũng được quyền dự thi chỉ cần đủ hai điều kiện : trên 18 tuôi và không sống bởi nghề trình diễn dương cầm.

Sau mấy năm đầu chương trình này đã rất nối tiếng và ông Bekerman phải giới hạn chỉ nhận 100 thí sinh 100 người đầu đã đặt đơn xin dự thi tính từ ngày 01 tháng giêng cho tới 01 tháng chạp của năm trước.

Cuộc thi gồm 3 chặng : chặng đầu để lựa 10 thí sinh vào bán kết chặng hai chọn 4-5 thí sinh vào chung kết. Người thủ khoa chung kết được tặng 3000 euros và sẽ được mời vào trình diễn với một dàn nhạc nổi tiếng. Giải thưởng không bao nhiêu nhưng thí sinh đến tưng bừng vì mê nhạc vì muốn gặp nhau và vì nếu được vào chung kết thì sẽ rất nổi tiếng và được mời đi trình diễn tại nhiều nơi.

Các buổi thi bán kết và chung kết đều công cộng thính giả hâm mộ dương cầm kỳ nào cũng đến đông gian phòng rất lớn chật cứng không khí rất thân thiện.

Có 3 ban giám khảo : một ban gồm trên 10 nhạc sỹ dương cầm chuyên môn một ban gồm các nhà báo chuyên viết phê bình về các trình diễn dương cầm và một ban là tất cả thính giả đến dự.

Các thí sinh được tự do chọn bản nhạc mình muốn trình diễn. Chặng đầu  chơi bản gì cũng được chỉ được chơi trong 10 phút chặng hai phải chơi nhạc của Bach và một khúc « lãng mạn » trong 15 phút chặng cuối nhạc hoàn toàn tùy thí sinh chọn chơi trong 30 phút.

Năm nay (2011) là kỳ thi thứ 22. Một trăm thí sinh đến từ 29 nước Đức Bỉ Nga Brésil Bulgarie Canada Trung Hoa Nam Hàn Ecosse Tây Ban Nha Mỹ Pháp Hi Lạp Honduras Hong Kong Hung Gia Lợi Ái Nhĩ Lan Do Thái Ý Nhật Lituanie Mễ Tây Cơ Hòa Lan Pologne Bồ đào nha République Tchèque Roumanie Anh quốc. Họ sinh sống về đủ nghề. Sử học gia toán học gia luật sư chuyên viên tin học dịch giả nhân viên nhà băng kỹ sư vân vân. Người nào cũng theo học dương cầm từ thuở nhỏ và vẫn vừa đi làm vừa dành rất nhiều thì giờ cần mẫn đam mê đánh dương cầm.

Ban giám khảo chuyên môn năm nay là Germaine Devèze Sabine Lacoarret Marisa Bruni Tedeschi (mẹ của Carla Bruni) Reiko Nakaoki Christie Julien Marc Laforet Eric Heidsieck Christian Debrus Désiré N’Kaoua Pierre Cheremetiev Karol Beffa Siheng Song (giả nhất cưộc thi Marguerite Long) François Chaplin Tristan Pfaff.
Ban giám khảo nhà báo gồm : Les Dernières Nouvelles d’Alsace Neuemusikzeitung (Allemagne) Pianiste Klassik heute (Allemagne) Piano Magazine Le Figaro La Lettre du Musicien Le Quotidien du Médecin Le Républicain Lorrain NHK (Japon) Mainichi (Japon) Tokyo Schimbun V RTBF (Belgique) l’AFP Ongaku Tendai (Japon) Pianist Magazine (Royaume Uni) et International Piano Magazine (Royaume Uni) và Radio Classique.

Và … tôi được hân hành dự cưộc bầu cho chung kết. Nghĩa là phải lo làm đuôi đi mua vé và trả …25 euros (ngồi xa bên rìa dân nghèo mà còn kẹo !)

Ký chung kết năm nay có 4 thí sinh Claire Rocher giáo sư toán ở Toulouse Pháp Gorden Cheng kỹ sư tin học ở San Diego Mỹ Simon Grisdale dịch viên sinh ngữ Anh-Nhật sống bên Anh và Robin Stephenon sinh viên trường cao học sư phạm  (trường nổi tiếng nhất bên Pháp) đang soạn luận án tiến sỹ toán. Họ trình diễn trong môt gian phòng tuyệt vời của đại học Sorbonne.

Tôi không thể viết về trình bày nhạc vì tính cách chuyên môn và sẽ mất rất nhiều thì giờ. Nói chung khi vào chung kết thì các thí sinh có trình độ rất cao vì thực ra họ đều chơi dương cầm từ nhỏ đều mong ước trở thành chuyên nghiệp nhưng chỉ vì cạnh tranh quá gay go hay vì những lí do cá nhân rồi mộng không thành. Nhạc tuyệt vời trình bầy say mê thính giả hiểu biết thân thiện không khí rất ấm cúng.

Bây giờ cho các bạn xem vài tấm hình (chụp không đẹp tôi ngồi xa không được dùng flash) và chỉ kể một vài chuyện thôi.

alt

Hình trên là cầu thang lên phòng nhạc. Nhìn sơ sơ cũng đoán là kiến trúc đại học Sorbonne rất huy hoàng.

alt

Phòng nhạc … gần hai giờ trước khi bắt đầu. Vì vé không có số chỗ ngồi nên thiên hạ đến rất sớm. Họ dành chỗ cho nhau. Trên tường là tranh của họa sỹ Puis de Chavanne. Bạn thấy cái piano Steiner phía xa.

Cô Claire Rocher ra đầu tiên. Hiền lành xinh đẹp trình diễn điêu luyện tôi rất kính phục và có cảm tình. Tiếc là mê quá quên không chụp cô.

alt

Tiếp theo là Gorden Cheng (hình trên). Anh ra dơ tay chào thính giả như … Obama vậy.
Tôi đã thấy ngay là anh nhầm. Người Pháp họ thích thái độ nhũn nhặn lễ phép hơn. Anh chơi rất hay những chọn những bản rất khó cách chơi quá mạnh và thái độ hơi làm bộ. Tôi cho là anh sẽ không được giải của thính giả vì thái độ này.

alt

Sau đó là Simon Grisdale. Anh vừa vào là gian phòng bỗng nhiên yên lặng sững sờ. Vì họ thấy anh ngồi trên một cái xe lăn. Grisdale cẩn thận kéo xe sát vào piano và kéo chân đăt lên trước nhưng không tới bàn đạp của piano được. Các bạn biết là khi trình diến piano thì phải dùng bàn đạp để kiểm tiếng nhạc. Anh Grisdale không làm việc đó được. Mọi người chăm chú nghe vì họ muốn biết Grisdale đã tìm ra một phương pháp đọc đáo gì để trình diễn mà không dùng bàn đạp chân. Anh chỉ chơi nhạc Bach Scarlatti Mozart chứ không dám trình nhạc Beethoven. Mọi người thông cảm quý mến anh.

alt

Khi trình xong anh cẩn thận quay ghế chào thính giả rồi lăn xe đi ngay. Thiên hạ vỗ tay rất lâu nhưng anh không chịu ra chào lại.

alt

Cuối cùng là Robin Stephenson. Anh là một sinh viên lỗi lạc đậu vào trường đại học cao học văn phạm là trường xếp hạng nhất bên Pháp. Rất bảnh trai dễ thương. Cách trình diện vững chắc siêu việt. Tôi cầm tờ phiếu ghi ngay bầu anh hàng đầu và tôi tin anh sẽ được giải nhất.

Quả nhiên Stephenson được giải nhất của ban giám khảo chuyên môn của các nhà báo và của thính giả. Các dương cầm gia chuyên môn và các nhà báo cũng xếp Grisdale vào số một đồng hạng với Stephenson. Cách cho giải này thật tế nhị một cử chỉ đẹp anh Grisdale chơi nhạc rất xứng đáng được giải này.

alt

Bạn nhìn ảnh trên thấy Grisdale khiêm tốn ngồi xe xa xa phía phải ông Bekerman (người hai tay để trên bàn đang đọc kết quả). Khi trao giải ông khen Grisdale là một thiếu niên thâm trầm trẻ tuổi có thái độ rất thiền.

Có điều là giải nhất có hai người thành họ phải chia hai số tiền 3000 đô. Một vị trong ban giám khảo liến nói : « Tôi xin bỏ thêm 3000 euros để cho hai người đều được số tiền 3000 như mọi năm ». Thiên hạ hưởng ứng vỗ tay nhiệt liệt.

Vì có hai giải nhất đồng hạng nên sau đó là giải nhì. Cô Claire Rocher được giải nhì và Anh Gordon Cheng được giải … ba. Tôi thấy anh bị sốc nhưng cố gắng giữ nét mặt như thường. Tuy không có cảm tình với anh từ đầu nhưng tôi rất tiếc cho anh. Hôm sau về nhà tìm tòi trên mạng tôi mới thấy mình nhầm. Thực ra Cheng rất dễ thương. Bây giờ mời quí vị nghe Cheng một chút. Đây là nhạc khi anh tập dượt trước khi dự thi. Tôi không thấy nhạc của các thí sinh chung kết khác trên mạng.

Nhạc Chopin trình bầy bởi Gordon Cheng :

http://www.youtube.com/watch?v=b73Qn9hTomM

(19/3/ 2011 tập trước khi đi thi)

Cheng và các chung kết viên đánh nhạc tuyệt lắm rồi nhưng dầu sao cũng không thề so sánh với các trình diễn viên chuyên nghiệp được. Để có một ý niệm tôi xin mời các bạn nghe ông Thánh Horowitz trình bầy một khúc polonaise của Chopin. Nghe xong bạn phải nói nhạc dương cấm bao la vô bờ bến không biết cái tuyệt mỹ vời vợi ở chỗ nào....:

http://www.stumbleupon.com/su/2rItoq/www.dailymotion.com/video/xlkyl_horowitz-moscow-chopin-polonaise_music

 

More...

BÀI CHÚ THÍCH VỀ HOA LỤC BÌNH.

By ngvanan

alt

(ảnh minh họa của anh Lê Trường Hưởng sưu tầm)

Tôi không biết bên nhà thế nào chứ ở đây có một nạn là mỗi sáng vào email là thấy một lô mails của những người không quen mà vẫn đến. Mỗi ngày tôi nhận khoáng ba chục. Nếu người gửi có tên ngoại quốc thì tôi bỏ ngay. Nếu là tên tiếng Việt thì đọc qua. Phần lớn các bài spam tiếng Việt là bàn về chính trị. Thỉnh thoáng rất hiếm có bài về văn chương.

Hôm nay nhận được một mail rất hay gồm nhiều bài văn thơ về hoa lục bình. Tên người gửi là NNS tôi không quen. Bài này chắc đã được gửi qua rất nhiều người rồi sau mới forwarded đến tôi. Bài viết công phu sung túc có một bản hát tuyệt vời dưới dạng .pps tôi không biết cách đưa vào mạng.

Phần tôi thích nhất của bài này là mục CHÚ THÍCH về hoa lục bình. Xin chép nguyên văn mời các bạn đoc. Đây là một tìm tòi rất công phu của tác giả NNS. Quí vị nào muốn tìm hiểu về hoa lục bình thì nên đọc cho kỹ. Vị nào có ảnh xin cho một tấm để minh họa.

 

CHÚ THÍCH :
Hoa Lục Bình

Tên tiếng Việt: Lục bình bèo bèo tây sen Nhật.
Tên khoa học: Eichhornia crassipes
Tên tiếng Anh: Water hyacinth Floating water-hyacinth
Tên tiếng Pháp: Jacinthe d eau
Tên Hán Việt: Bố đại liên Phù thủy liên hoa Đại thủy bình
Giới (kingdom): Plantae
Ngành (division): Magnoliophyta
Lớp (class): Liliopsida
Bộ (order): Liliales
Họ (family): Pontederiaceae
Chi (genus): Eichhornia (Do nhà thực vật học Carl Sigismund Kunth sắp xếp)
Loài (species):
E. azurea - Anchored Water Hyacinth
E. crassipes - Common Water Hyacinth
E. diversifolia - Variableleaf Water Hyacinth
E. paniculata - Brazilian Water Hyacinth...

Bảy loài bèo lục bình của chi Eichhornia là những cây lưu niên mọc tự do - nổi trên mặt nước có nguồn gốc từ Nam Mỹ. Với lá rộng dày bóng và có hình trứng bèo lục bình trưởng thành có thể cao tới 1m. Bề ngang lá từ 10 - 20 cm nổi trên mặt nước nhờ thân dài xốp phồng ra hình củ. Rễ có lông có màu hơi tía đen. Thân thẳng đứng đỡ một cụm hoa từ 8 - 15 bông đẹp phân biệt có màu hoa oải hương hoặc hồng nhạt với sáu cánh hoa. Khi không nở hoa bèo lục bình có thể lẫn lộn với loài frog s-bit (Limnobium spongia - không biết là cây gì).

Là một trong những cây trưởng thành nhanh nhất được biết trên thế giới bèo lục bình sinh sản chính bằng thân bò lan. Chúng cũng có thể sinh sôi bằng hạt. Bèo lục bình thông dụng nhất (Eichhornia crassipes) là loài sinh trưởng mạnh mẽ chúng có thể nhân đôi số lượng chỉ sau hai tuần.

Cây lục bình (Eichhornia crassipers) là loài cỏ đa niên là thực vật thủy sinh sinh sản rất nhanh xâm lấn các dòng chảy chính. Hiện nay lục bình đang xâm lấn khu vực sông Vàm Cỏ Đông làm tắc dòng chảy cản trở sự đi lại của thuyền bè và gây khó khăn cho hầu hết các hoạt động trên sông.  Đặc điểm sinh trưởng và công dụng Lục bình còn gọi là bèo tây bèo Nhật Bản bào sen. Lá đơn lá mọc thành hoa nhị cuống xốp phồng lên thành phao nổi khi còn non trưởng thành cuống thon dài. Hoa lưỡng tính không đều màu xanh tím nhạt cánh hoa có một đốm vàng. Cây thân cỏ sống lâu năm nổi trên mặt nước hay bám dưới bùn rễ dài và rậm. Kích thước cây thay đổi tuỳ theo môi trường có nhiều hay ít chất màu sinh sản bằng con đường vô tính. Từ các nách lá đâm ra những thân bò dài và mỗi đỉnh thân bò cho một cây mới sớm tách khỏi cây mẹ để trở thành một cá thể độc lập. Ao hồ đầm nước lặng nhiều màu thì lục bình phát triển rất nhanh có thể cho 150 tấn chất khô /héc ta/năm. Lục bình có những công dụng như trồng làm cảnh Rễ bèo phơi khô làm vật liệu để chèn lót rất tốt có sức đàn hồi cao chịu được các hoá chất thông thường và ít bị nát vụn.

Ở Nhật Bản người ta dùng lục bình để làm giấy và ép thành một thứ bìa nhẹ và cứng dùng lục bình làm thuốc chống ô nhiễm nguồn nước có khả năng cung cấp năng lượng: cho lên men bằng vi khuẩn… Lục bình thuộc nhóm thức ăn xanh chứa hầu hết các acid amin không thay thế giàu vitamin khoáng đa lượng và vi lượng. Có thể sử dụng lục bình cho gia súc khi thiếu thức ăn xanh. Lượng chất khô thấp (6-7%) lượng xơ cao (trên 200g/kg) khoáng tổng số cũng cao (180 – 190g/kg chất khô) nên giá trị năng lượng thấp (1800 – 1900 Kcal) ứng với 7.6 – 8.0 Mj/1 kg chất khô (Nguyễn Văn Thưởng 1992). Lục bình còn được sản xuất thủ công mỹ nghệ như ở Nhật Bản và hiện nay nhiều dự án đã phát triển mạnh ở đồng bằng sông Cửu long đặc biệt ở các tỉnh An Giang Vĩnh Long Đồng Tháp – đã tạo thêm nhiều việc làm tăng thu nhập cho nông dân...

Dưới đây là bài thơ của thi sỹ Đặng Hoàng Thám
cũng do bạn NNS sưu tầm :


Lục Bình Ơi

Lục bình trôi mãi về đâu ?
Đời như giòng nước chở sầu hỡi em !
Cánh hoa xưa tím nỗi niềm
Tình yêu xưa tím cả miền nhớ mong
Ngây thơ cỏ nội hoa đồng
Ai gieo ánh mắt cho lòng ngất ngây ...
Tình như gió thoảng xa bay
Người thương đâu mất tháng ngày buồn tênh!
Lối về đường đất gập ghềnh
Đêm nghe cây lá nhà bên ru sầu ...
Chiều thu phai nắng nhạt màu
Vàng bông ngâu rụng bên cầu trăng treo
Em đi từ ấy quê nghèo
Có tôi thơ thẩn ngóng theo lục bình
Đóa hoa tím trôi vô tình !
Sông xưa tôi đứng một mình với tôi.

 

THÊM  ẢNH VÀ THƠ :

ba tấm ảnh anh Lê Trường Hưởng sưu tầm :

alt

alt

alt

Thêm 02 ảnh của ThyNguyen81 :

alt

alt

thơ Anh Lê Trường Hưởng về hoa lục bình :

Tưởng như chiếm dụng sông hồ
Nhưng lại lợi ích không ngờ được hay:
Ở ta phân bón "Bèo Tây"
Nhà Nông quen thuộc lâu nay vẫn dùng
Mặt hàng mỹ nghệ thủ công
Đa dạng phong phú vừa lòng người mua.


More...